โครงสร้างฐานราก ( ฟุตติ้ง ) คืออะไร

รู้ไหมว่าอะไรคือเรื่องสำคัญที่เราต้องรู้ถ้าคิดจะสร้างบ้าน หรือ วางแผนต่อเติมบ้าน ? มันก็คือการที่เราเข้าใจ โครงสร้างฐานราก ฟุตติ้ง ไงล่ะ เพราะว่าเจ้าตัวนี้มันเหมือนกับตีนเป็ดที่ต้องคอยรับน้ำหนักจากทั้งโครงสร้างเสา และ คานที่ลงไปที่พื้นดิน ดังนั้นบทความนี้เราเลยจะพาไปเลือกดู ประเภทของฐานรากฟุตติ้ง ให้เหมาะกับสภาพดินหน้างาน , ข้อดีข้อเสีย และ การออกแบบฐานรากฟุตติ้งที่ดี โดยยืนยันจากคำพูดของวิศวกรมืออาชีพของเราโดยตรง

ฟุตติ้ง คืออะไร ?

ฟุตติ้ง คือ โครงสร้างฐานราก ที่ทำหน้าที่รองรับน้ำหนักจากเสาและโอนถ่ายไปยังดิน โดยทั่วไปทำจากคอนกรีตเสริมเหล็ก (Reinforced Concrete) และมีหลายประเภทตามลักษณะของอาคารและสภาพของดิน

ประเภทของฟุตติ้ง เลือกยังไงให้เหมาะกับสภาพดินแต่ละแบบ

รู้ไหมว่าในการเลือก ประเภทของฐานราก ฟุตติ้ง สิ่งสำคัญที่สุดคือ เราต้องประเมินสภาพหน้าดินและน้ำหนักของตัวอาคารเป็นหลัก เพื่อจะได้ไม่ส่งผลเสียต่อการก่อสร้างถัดๆไปที่จะทำ ซึ่งช่างและวิศวกรมืออาชีพจะแบ่งตามความเหมาะสมของหน้างานไว้ดังนี้ :

ประเภทฟุตติ้ง	สภาพหน้าดินที่เหมาะสม	ลักษณะอาคาร / การใช้งาน
ฟุตติ้งเดี่ยว	ดินดานแข็ง , ดินที่มีชั้นหิน , ดินที่มีเสาเข็มรองรับ	บ้านชั้นเดียว , บ้าน 2 ชั้น หรือบ้านขนาดเล็ก ที่มีระยะเสาห่างกันตามปกติ
ฟุตติ้งรวม	ดินแข็ง หรือ ดินอ่อนที่ตอกเข็มกลุ่มรองรับ	อาคารตึกแถว หรือ บ้านที่เสาอยู่ชิดกับที่ดินเพื่อนบ้าน
ฟุตติ้งต่อเนื่อง	ดินที่มีความหนาแน่นสม่ำเสมอ , ไม่เหมาะกับดินเลน	ทำรั้วบ้าน หรืออาคารที่ใช้ผนังรับน้ำหนัก
ฟุตติ้งแพ	ดินอ่อน , ดินตะกอนแม่น้ำ หรือ พื้นที่ที่ไม่สามารถเจาะตอกเข็มได้	คลังสินค้า หรือ บ้านในพื้นที่ดินนิ่มมาก แล้วต้องการกระจายแรง

ฟุตติ้งเดี่ยว (Isolated Footing)

o ใช้กับเสาที่รับน้ำหนักไม่มาก

o มักใช้กับบ้านขนาดเล็ก หรืออาคารที่มีเสาไม่หนาแน่น

o ข้อดี: ประหยัดค่าวัสดุและง่ายต่อการก่อสร้าง

o ข้อเสีย: ต้องใช้กับดินที่มีความแข็งแรงพอสมควร

ฟุตติ้งรวม (Combined Footing)

o  ใช้ในกรณีที่เสาสองต้นอยู่ใกล้กันและไม่สามารถวางฟุตติ้งแยกได้

o  ข้อดี: ช่วยกระจายน้ำหนักระหว่างเสาได้ดี

o  ข้อเสีย: ต้องคำนวณอย่างละเอียดเพื่อให้สมดุล

ฟุตติ้งต่อเนื่อง (Strip Footing)

o  ใช้กับผนังรับน้ำหนักหรือเสาเรียงกันเป็นแนวเดียว

o  ข้อดี: เหมาะกับโครงสร้างผนังที่มีโหลดกระจาย

o  ข้อเสีย: อาจไม่เหมาะกับดินอ่อนที่มีการทรุดตัวมาก

ฟุตติ้งแพ (Mat หรือ Raft Foundation)

o  ฐานรากเป็นแผ่นคอนกรีตขนาดใหญ่ รองรับน้ำหนักของอาคารทั้งหมด

o  ข้อดี: ลดการทรุดตัวของอาคาร เนื่องจากกระจายแรงสม่ำเสมอ

o  ข้อเสีย: ค่าใช้จ่ายสูง ใช้วัสดุและแรงงานมาก

ข้อดี และ ข้อเสีย ของฟุตติ้ง

ข้อดี

• เพิ่มเสถียรภาพให้โครงสร้าง

• ป้องกันการทรุดตัวหรือการแตกร้าวของอาคาร

• รองรับน้ำหนักได้ดี กระจายแรงไปยังดินได้เหมาะสม

• สามารถปรับให้เหมาะกับสภาพดินและโครงสร้างของอาคาร

ข้อเสีย

• หากออกแบบผิดพลาด อาจเกิดการแตกร้าวหรือทรุดตัว

• ต้องมีการสำรวจสภาพดินอย่างละเอียดก่อนก่อสร้าง

• บางประเภทของฟุตติ้งมีค่าใช้จ่ายสูง เช่น ฟุตติ้งแพ

  
  

การออกแบบฟุตติ้งที่ดี ควรทำยังไง

• วิเคราะห์ดิน: ต้องทดสอบคุณสมบัติของดินก่อนออกแบบ

• คำนวณโครงสร้าง: ต้องมีการออกแบบให้รองรับน้ำหนักและแรงต่าง ๆ ที่อาจเกิดขึ้น

• ใช้วัสดุที่มีคุณภาพ: ควรใช้คอนกรีตและเหล็กเสริมที่ได้มาตรฐาน

• หลีกเลี่ยงดินที่ไม่มั่นคง: หากดินอ่อน ควรปรับปรุงดินหรือเลือกใช้ฟุตติ้งที่เหมาะสม

สรุปเกี่ยวกับ ฟุตติ้ง โครงสร้างรากฐาน

ฟุตติ้งเป็นองค์ประกอบสำคัญของฐานรากที่ช่วยให้โครงสร้างมั่นคงและปลอดภัย การเลือกใช้ฟุตติ้งที่เหมาะสมต้องคำนึงถึงประเภทของอาคาร สภาพดิน และงบประมาณ หากออกแบบและก่อสร้างถูกต้อง จะช่วยป้องกันปัญหาการทรุดตัวและเพิ่มอายุการใช้งานของอาคารได้อย่างมีประสิทธิภาพ

จตุภูมิ